Rechtstreeks naar de inhoud

Situering van de personenbelasting

Retributies

Binnen de personenbelasting vinden we enerzijds de belastingen en anderzijds de retributies. Beide worden geïnd door de overheid (federaal, gewestelijk, provinciaal of gemeentelijk).

Retributies worden betaald aan de overheid en er volgt een onmiddellijke tegenprestatie. De euro in de parkeermeter is bijvoorbeeld een zuivere vorm van retributie. De huisvuilophaling kan bijvoorbeeld ook een retributie zijn.

Belastingen

Belastingen worden betaald aan de overheid. Er is een tegenprestatie maar dat wordt meestal niet zo ervaren, bijvoorbeeld de wegeninfrastructuur.

De huisvuilophaling is in sommige gemeentes een retributie. Wie geen huisvuil buitenzet moet dus niet betalen. In andere gemeentes gebeurt dit bij wijze van belasting. Het principe is dan dat je betaald omdat je in die gemeente woont. Je zou er ook last van hebben als het vuil van je buurman niet opgehaald zou worden. Sommige gemeentes passen ook een gemengd systeem toe. Iedereen betaald bijvoorbeeld 50 euro huisvuilbelasting per jaar en 1 euro retributie per vuilniszak.

Belastingen worden onderverdeeld in directe en indirecte belastingen.

Indirecte belastingen

Indirecte belastingen worden geheven op het ogenblik dat een bepaalde situatie zich voordoet. De overheid weet niet wie deze belasting gaat betalen.

Voorbeelden:

Directe belastingen

Directe belastingen worden geheven als men onderworpen is aan de directe belasting en als er een belastbare materie is. De overheid weet op voorhand wie deze belasting gaat betalen.

Vier soorten:

In principe is het de staat waar men woont die belast, tenzij men meer dan 183 dagen in de werkstaat is. Voltijds werk zal dus belast worden in de werkstaat (ongeveer 220 dagen).

Als men een handgift (aandelen, cash geld, …) wil geven aan een persoon doet men dit best drie jaar voor het overlijden, anders zijn er successierechten verschuldigd. In België betaald men 3% registratierechten op handgiften. Als je als Belg een handgift laat vaststellen door een notaris in Nederland, dan is er geen registratie verschuldigd (tussen Nederlanders in Nederland wel).

Wie is onderworpen aan de personenbelasting?

Volgens het wetboek artikel 3 zijn alle rijksinwoners onderworpen aan de personenbelasting. In artikel 2 staat dat met rijksinwoners bedoeld worden: alle natuurlijke personen die in België wonen of in België de zetel van hun fortuin hebben gevestigd. Met zetel van fortuin bedoelt men dat de persoon zijn besturingen vanuit België doet (bankrekening, school, lidmaatschap in verenigingen, …).

Volgens het burgerlijk recht is de woning de plaats waar men is ingeschreven op het rijksregister. Volgens het fiscaal recht is de woning de plaats waar de persoon effectief woont. Het fiscaal recht geeft aan sommige zaken een eigen interpretatie.

We worden belast als er een belastbare materie is en als we onderworpen zijn. We zijn onderworpen vanaf de geboorte. Onderhoudsgeld is namelijk eigen aan de persoon wie ze toekomt. Onderhoudsgeld van kinderen moet dus niet op belastingsbrief ouders aangegeven worden.

Wettelijk vermoeden

Iemand is ingeschreven in het rijksregister van België maar de fiscus kan aantonen dat de persoon niet in België woont.

Juridisch dubbele belasting

Juridisch dubbele belasting mag niet. Eén inkomen mag maar één keer belast worden. In sommige gevallen gebeurt dit wel en men zich beroepen op het dubbelbelastingsverdrag en klacht neerleggen. De teveel betaalde belastingen kunnen dan teruggevorderd worden.

Economisch dubbele belasting

Economisch dubbele belasting kan wel, je ontvangt bijvoorbeeld 100 euro en betaald daarop belasting. De betaler is particulier en kan dit niet inbrengen als onkost maar heeft zelf ook al belasting betaald op die 100 euro.

Kenmerken van de personenbelasting

De personenbelasting belast het wereldwijd inkomen tenzij het dubbelbelastingverdrag anders zegt. De personenbelasting houdt rekening met de persoonlijke kenmerken van de belastingplichtige zoals kinderen en andere personen ten laste.

Grondslag van de personenbelasting

Artikel 6: van het wetboek zegt dat de belastbare grondslag van de personenbelasting wordt berekend op het totaal netto inkomen.

Artikel door Koen De Deckere

Terug naar het hoofdmenu